Saturday, March 24, 2012

ქალი, რომელმაც სენტიმენტები გამოიწვია

ადამიანები სენტიმენტალურები ვართ. ეს ტენდენცია იყო, არის და იქნება. მოცემულობაში  ძალიან ადვილად დავრწმუნდებით, თუ ისტორიას გადავავლებთ თვალს. რამდენი გმირია მსოფლიო ისტორიაში, რომლებიც თავის დროზე დიდ პრობლემებს ქმნიდნენ, მაგრამ აი, ჩაიგდო ზემდგომმა ხელში, სიკვდილით დასაჯა და მორჩა, ჩვენ წამებულად ვრაცხავთ და დითირამბებს ვუმღერით.

ზუსტად ასეთ გმირს განეკუთვნება მარიამ სტიუარტი. ქალს, რომელსაც, ისტორიაზე დაყრდნობით თუ ვიმსჯლებთ, მონარქისათვის დამახასიათებელი თვისებები ნაკლებად ჰქონდა, თუმცა საფრანგეთისა და ინგლისის ტახტზე აცხადებდა პრეტენზიას. იყო შეთქმულებები, თუმცა ჩაიშალა. ელიზაბეთ პირველმა კი არც აცია და არც აცხელა, დაიჭირა, გარკვეული პერიოდი შინაპატიმრობაში ამყოფა და შემდეგ თავი მოჰკვეთა.

მას შემდეგ 400 წელზე მეტი გავიდა, მაგრამ მარიამ სტიუარტის პერსონა საზოგადოების ნაწილში აღფრთოვანებას იწვევს. მას უძღვნიან რომანებს, ფილმებს, პიესებს..

ერთ-ერთი ასეთი პიესა რუსთაველის თეატრში დაიდგა, რომლის პრემიერაზეც ამოვყავი თავი. ფილმებისაგან განსხვავებით, სპექტაკლები ძალიან მიყვარს და ცდუნებას, თითქმის, ვერასოდეს ვუძლებ. მითხრეს, რომ წარმოდგენა საინტერესო იქნებოდა და მეც წავედი. წავედი წინასწარი განწყობით - ველოდებოდი, რომ, ტრადიციულად, ელისაბედის ლანძღვა და სტიუარტის ქება-დიდება იქნებოდა.

ორმოქმედებიანი სპექტაკლი, დაახლოებით, სამ საათს გრძელდება. სიუჟეტი მარიამის შინაპატიმრობიდან მის დასჯამდე ვითარდება. მომეჩვენა, რომ ძირითადი აქცენტი ელისაბედის პირად გრძნობებზეა აღებული (ქალი, რომელსაც არ უნდოდა ნათესავის სიკვდილით დასჯა და აიძულეს და ბლა ბლა). სპექტაკლში, განსაკუთრებით, მეორე მოქმედებაში, არის ბევრი მომენტი, როცა ზედმეტად შედიხარ როლში და ძალიან შთამბეჭდავია ეს ყველაფერი.

არ მომეწონა მუსიკალური გაფორმება. გორან ბრეგოვიჩის "იავნანა", ჩემი აზრით, ძალიან ხელოვნურად ზის ალაგ-ალაგ. მელოდია კი სენტიმენტალურია, მაგრამ ეპიზოდი და მოქმედება ჩემი აზრით, სხვა ტიპის მუსიკას მოითხოვს.

რაც შეეხება მსახიობებს, მარინა კახიანის სილამაზე და ფორმაში ყოფნა მთელი ცხოვრება აღმაფრთოვანებს და სულ მინდა, მის ასაკში ეგეთი ვიყო. ვფიქრობ, როლისთვის ზედგამოჭრილია. ასევე, ნანუკა ხუსკივაძე, რომელიც არაჩვეულებრივად ასრულებს ელისაბედის როლს, თუმცა ჩემი ფავორიტი ნანული სარაჯიშვილის გმირი - ინფანტა მარია. ამ უსიტყვო როლში იმდენი გამომსახველობაა, რომ სიტყვები არ მყოფნის აღსაწერად. ასევე, მოხუცი ელისაბედის როლს, ზედმეტად კარგად თამაშობს მარი ჯანაშია. ზოგადად, ამ პერსონაჟის შემოყვანა სპექტაკლში, საკმაოდ მომგებიანი აღმოჩნდა.

საერთო ჯამში, სპექტაკლი გაწელილი მეჩვენა, რაღაც სცენების ამოღება/შემოკლება შეიძლებოდა, თუმცა ერთხელ სანახავად ნამდვილად ღირს, განსაკუთრებით მათთვის, ვისაც მარიამ სტიუარტის პერსონა აღაფრთოვანებს.

სპექტაკლის შემდეგი ჩვენება აპრილში გაიმართება. :))

Monday, March 19, 2012

სანდრო, ანუ ჩემი პირველი შეყვარებული

პირველად ივნისში ვნახე. მახსოვს, ცხელოდა, ღამე იყო და მეძინებოდა, მაგრამ ჯიუტად ვიდექი ფეხზე. თავიდან ვერც კი შევამჩნიე (იშვიათად ვამჩნევ ადამიანებს), ვერც მეორედ, აი, მესამედ....

არასოდეს არაფერს მეუბნებოდა, მიუხედავად ამისა, გაფაციცებული  მივჩერებოდი და ვცდილობდი, მისი არც ერთი მოძრაობა, მიმიკა არ გამომპარვოდა, მინდოდა, უსიტვოდ გამეგო მისი და საშინლად ვეჭვიანობდი, როცა არ ჩანდა.

მერე იყო წყვეტა ჩვენს ურთიერთბაში. წელი, ან რამდენიმე წელი. მერე ის დაბრუნდა (თუ მე გადავწყვიტე მოძებნა). უფრო მეტად მივეჯაჭვე. მისი ნახვის საშუალება კვირაში ერთხელ მქონდა და დანარჩენ დღეებს ლოდინში ვატარებდი. კუჭის ტკივილს გემო პირველად მაშინ გავუგე.

მიუხედავად იმისა, რომ მის შესახებ არაფერი ვიცოდი, ჯიუტად მიყვარდა. არ ვიცოდი არაფერი მისი პირადი ცხოვრების შესახებ. ბევრი წელი. თითქმის, ათი. ხოლო როცა ინტერნეტთან წვდომის საშუალება მომეცა, პირველი, რაც ვცადე, ველში მისი სახელი და გვარი ჩავწერე, ელემენტარული მაინც რომ გამეგო.

გულიც დამწყდა.
ძალიან.
კუჭიც მტკიოდა.
რამდენიმე კვირა.

ამასობაში დრო გავიდა. მეც გამიარა. მოვლენები, რომლებიც გარკვეული პერიოდი სუნთქვას მიკრავდა, ახლა საერთოდ არ მაინტერესებს. დაიკარგა ჩემი პირველი შეყვარებულიც (ჩემთვის), რამდენი ხანია, აღარ მინახავს. ამას წინათ შემთხვევით მოვკარი თვალი - გამელოტებულა და ასაკიც შესტყობია. ვუყურებდი და მახსენდებოდა ჩემი ცხოვრების ნაწილი, რომელიც მისი წყალობით მრავალფეროვანიც კი იყო.

სანდრო, ვიცი, რომ არც ამ და არც დანარჩენ პოსტებს წაიკითხავ, რომლებიც ამ ბლოგზე მოგეძღვნა, მაგრამ ეს არ მამართლებს. მე ყოველთვის ვამბობდი, რომ შენნაირი ბიჭები არასოდეს მომწონდა, მაგრამ დღემდე არ ვიცი, რა ასპექტში ვგიჟდებოდი შენზე. ცუდი გოგო ვარ, რადგან დღეს მე შენი დაბადების დღე დამავიწყდა, დღე, რომელსაც 29 მაისივით ველოდებოდი და ჩუმად, გულში ვზეიმობდი.

36-ე დაბადების დღეს გილოცავ და მოედანზე მალე დაბრუნებას გისურვებ. შენი სამუშაო ადგილის ცენტრში ყველაზე მაგარი კაცი ხარ. მე შენ მოგესწარი. მიხარია, რომ სხვებივით შევჩენკოს, რონალდინიოს, ზეედორფის, აბრამოვიჩის, ზიდანისა თუ ბექჰემის კი არა, შენი ფანი ვიყავი და, იმ სხვებისგან განსხვავებით, ზუსტად ვიცოდი, რატომაც.

უფრო სწორად, არ ვიცოდი.
არც ახლა ვიცი.

და ახლა, როდესაც შემთხვევით მოვკრავ ყურს ჩემპიონთა ლიგის ჰიმნს, ან,  სერია ა-ში, შაბათ-კვირის ტრადიციულ შეხვედრებზე რაღაცები ხდება და ჩემი ძმა ტოტალიზატორში მორიგ ერთ ლარს აგებს, სულ შენ მახსენდები და ნაღვლიანად მეღიმება ხოლმე.
მართლა ყველაფერი როგორი წარმავალი ყოფილა! დღეს ნატას რომ არ დაეწერა, მართლა არ გამახსედებოდა.

P.S. მართალია, საათი 12-ს უკვე გადასცდა, მაგრამ იტალიაში ჯერ ათის ოცი წუთია. ამიტომ, თამამად ვაქვეყნებ ჩემს მონანიებას და აღსარებასაც. იქნებ, ოდესმე შენც წაიკითხო. :)



ღვთაებრივი კომედია

პოეზიისა და პიესების კითხვა იშვიათად, რომ სიამოვნებას მანიჭებდეს. განსაკუთრებით, რამდენიმე ასწლეულის წინანდელი ნაწარმოებების წაკითხვა მიჭირს: ენა, რომლითაც მაშინ სათქმელს გადმოსცემდნენ, ჩემთვის აბსოლუტურად მიუღებელია.

ჩვენ კი ვბლატაობთ "ვეფხისტყაოსნით", მაგრამ იმ ეპოქაში რუსთაველი ერთადერთი არ ყოფილა, ვინც რაღაცების გააზრება და თქმა გაბედა. შუასაუკუნეების რომაული ეკლესიის მხრიდან საშინელი ტერორის პირობებში შეიქმნა "დეკამერონი", რომელში გამოთქმული პრობლემატიკაც კონიაკივით ძველდება და აქტუალობას არ კარგავს.

მე არ წამიკითხავს ალიგიერის "ღვთაებრივი კომედია" და არ დავმალავ, რომ სურვილიც არასოდეს გამჩენია. ვიცი, რომ თემატიკა ადამიანის გარდაცვალების შემდგომ ცხოვრებას ეხება და ჯოჯოხეთისა და სამოთხის შრეების აღწერას შეადგენს.

"ღვთაებრივი კომედია" ისეთი ტიპის ქმნილებას განეკუთვნება, რომელში ჩაქსოვილი ფარული აზრისა და სიღრმის გამოკვლევით, და ვინჩის შემთხვევისა არ იყოს, ადამიანები არასოდეს იღლებიან. პრინციპში პოპულარობის კუთხით, ეს აბსოლუტურად გასაგებია. ჩემთვის უფრო ახლობელი მაგალითი რომ მოვიყვანო, ბითლზის ყველა სიმღერას ადამიანები სხვადასხვაგვარად იკვლევდნენ და დაშიფრულ ტექსტს ეძებდნენ. ამ დროს, "Lucy in the sky with Diamonds", ლენონს აზრად მაშინ მოუვიდა, როცა შვილმა, ჯულიანმა ნახატი აჩვენა, სადაც მისი თანაკლასელი, ლუსი ჰყავდა გამოსახული, "I'm the Walrous" კი ტელევიზორის ყურებისას ალაგ-ალაგ მოსმენილი და ამოკრეფილი სიტყვებით არის შედგენილი და არანაირ შინაარსს არ ატარებს, მაგრამ მტკიცების მიუხედავად, ავტორებისა არავის არასოდეს სჯეროდა და კვლევა ისევ მიმდინარეობს..

მე მიმაჩნია, რომ ყველაფერი, რაც ადამიანის ინტელექტის შედეგია, უნდა მივიღოთ ისეთი, როგორიც არის, რადგან ის იდუმალება ინტერესს სძენს. მგონია, რომ და ვინჩის "მონა-ლიზა", არ იქნებოდა ისეთი მიმზიდველი, ამდენი კითხვა რომ არ იყოს მის გარშემო, რუსთაველის ვეფხისტყაოსანის კვლვას ამდენი საუკუნის მანძილზე უამრავი ადამიანი არ შეალევდა ძალას, იმ კაცს რომ ყველაფერი ცხადად ეთქვა და ა.შ.

დღეს დანტე ალიგიერის "ღვთაებრივი კომედია" გამოვიდა და იმდენი ვწერე, რომ წაკითხვის სურვილი გამიჩნდა.

Monday, March 12, 2012

დავიღალე


... თუმცა, არაფერი მეტყობა.


Wednesday, March 7, 2012

ჩემი საყვარელი გერმანელი

ჩვენი გზები პირველად მაშინ გადაიკვეთა, როცა ყველაფერს ვკითხულობდი. ყველაფერს, განურჩევლად სათაურისა და ავტორისა. ხშირად, ამ უკანასკნელთა შესახებ, ინფორმაცია საერთოდ არ მქონდა. ასე აღმოვაჩინე აკუტაგავა, მანი, ზოლა, ოე, ბიჩერ სტოუ, დრაიზერი...
ჰოდა, ერთ მშვენიერ დღეს (ზფხული იყო), გაქუცული წიგნი გადავშალე. გადავშალე და დავიწყე.
წიგნს "და არ უთქვამს არც ერთი სიტყვა" ერქვა და პირველი ორი თავის წაკითხვისთანავე გადამიყვანა ჭკუიდან. რა დასამალია და, ჰაინრიხ ბიოლთან პირველად შევხვდი წერის სტილს, რომელსაც მოგვიანებით რამდენჯერმე წავაწყდი, რომელსაც არ ვიცი, რა ჰქვია და სადაც ორი მთავარი გმირი, ამბავს მორიგეობით, პირველ პირში ჰყვება.

აღნიშნული წიგნი ომის შემდგომ გერმანიას ასახავს და რადგან ბიოლი  კიოლნიდან გახლავთ, შეგიძლიათ წარმოიდგინოთ მისი აღმატებულება ჰიტლერის კომპლექსი და ისიც, რომ ეს კომპლექსი ჩემს საყვარელ მწერალსაც სტანჯავდა.

წიგნში, აღნიშნული რომანის გარდა, რამდენიმე მოთხრობაც იყო. მისი დასრულებისთანავე მივხვდი, რომ ჰაინრიხ ბიოლმა, ჩემი უსაყვარლესი მწერლების მცირეოდენ ნუსხაში, ერთ-ერთი მოწინავე პოზიცია დაიკავა (მაშინ ორჰან ფამუქის შესახებ არაფერი ვიცოდი).

მერე, ისევე, როგორც ემილ ზოლას შემთხვევაში, მისი წიგნების ქექვა დავიწყე და "უკაცო სახლსაც" მივაგენი...

მიყვარს მწერლები, რომელთა შემოქმედებაც ზუსტად აკმაყოფილებს ჰემინგუეის არაჩვეულებრივ განმარტებას ლიტერატურაზე: "ნამდვილი ლიტერატურა აისბერგს ჰგავს, ზედაპირზე მხოლოდ მისი ერთი მესამედი ჩანსო". რაც კი წამიკითხავს, შემიძლია ხმამაღლა ვთქვა, რომ ამ განსაზღვრებასთან ყველაზე ახლოს, ჰაინრიხ ბიოლი დგას. მის, ერთი შეხედვით, უპრეტენზიო რომანებში, ძალიან დიდი სიღრმე ჩანს.

"კლოუნის თვალთახედვით" ბიოლის ერთადერთი რომანია, რომელიც ასე, ორი წლის წინ მაქვს დაწყებული და დასაწყისშივე მიტოვებული. უდროობის გამო, საჯაროში შერბენას ვერ ვახერხებდი და მივატოვე, თუმცა მოხარული ვარ, რომ 50 წიგნის ფარგლებში, სწორედ ეს წიგნი გამოვიდა და ახლა ჩემი საკუთრებაა. მოვრჩები თუ არა ორჰან ფამუქის "თოვლს" (თაყვანისცემის სამთვიანი რიტუალი დავასრულე), მაშინვე ვებრდღვნები. :)

P.S. სულ ვფიქრობდი, რომ როცა ჩემი საყვარელი მწერალი გამოვიდოდა, ყველაფერს ჩავდებდი პოსტში, მაგრამ ახლა, წერისას მივხვდი, რომ ვერ შევძლებ. მე იმდენად ეგოისტი ვარ, რომ მწერლებისადმი სიყვარულიც კი მინდა, ჩემთან დავიტოვო და არავის გავუზიარო. თუმცა, ვინ იცის, იქნებ, გაბანალურების შიშით, გრძნობების გადმოცემის უნარი არ მაქვს?!




Friday, March 2, 2012

სოცმედიამუშაკები და ნიკა გილაური

- როგორ ხარ? მე მგონია, რომ იმ შეხვედრაზე არ უნდა წახვიდე, - მწერს ჩემი ერთი მეგობარი ჩატში.
თავიდან აზრზე ვერ მოვდივარ, მერე მახსენდება.

გილაურთან შეხვედრის იდეამ ოფიციალური გარემოთი და კითხვა-პასუხის რეჟიმით დამაბა. კითხვები კი ნამდვილად მაწუხებდა (ისევე, როგორც გოგა ხაჩიძესთან მაწუხებს) და, დამატებითი ინფორმაციის მიღების სურვილით, მრგვალ მაგიდასთან აღმოვჩნდი.

შეხვედრა იყო საინტერესო იმდენად, რამდენადაც, დაისვა აქტუალური კითხვები კანონპროექტზე ინფორმაციული უსაფრთხოების შესახებ, საქართველოში დაბრუნებულ ადამიანებზე, მათ შორის, ე.წ. თურქ მესხებზე, შშმპ-ებისათვის შესაბამისი ინფრასტრუქტურის ქონაზე/არქონაზე, ახალ ჰესებზე, კონფლიქტურ რეგიონებთან ურთიერთობაზე, მარიხუანას ლეგალიზაციაზე, მედიაზე ნაგავს+დენსა და კიდევ რაღაცებზე.

ვერ ვიტყვი, რომ ამომწურავი პასუხები დაარიგა (იმაზე მეტი ვერ გავიგე, რასაც სხვები ლაპარაკობენ ამა თუ იმ თემაზე), მაგრამ, თავისთავად, კარგია ფაქტი, რომ ასეთი კითხვები დაისვა.

რამდენჯერმე მომეჩვენა, რომ პრემიერი ჩიხში შევიდა, განსაკუთრებით მაგარი მომენტი მაშინ იყო, როცა თქვა, მედია საქართველოში თავისუფალიაო და კოლექტიურად გადავიხარხარეთ.

მინდა ვთქვა, რომ აქ არ იყო არაფერი განსაკუთრებული. იყო ერთი ჩვეულებრივი შეხვედრა. და კიდევ ის, რომ მსგავსი ტიპის ღონისძიებები ცუდი არ არის.

ცოტა ხნის წინ, ერთ-ერთი მინისტრისა და ბლოგერების შეხვედრის გამო, საკმაოდ დიდი აჟიოტაჟი იყო ატეხილი, რომელსაც, გარკვეულწილად, ვეთანხმები. თუმცა პრემიერთან ვიზიტი აბსოლუტურად სხვა ასპექტია და ვიტყვი რატომაც:

საქმე შეხვედრაში კი არა, შეხვედრის ფორმაშია. დიდი სიამოვნებით შევხვდებოდი გოგა ხაჩიძეს (მიუხედავად იმისა, რომ კონტაქტურია და, სამინისტროებს შორის,საუკეთესო პრესსამსახური ჰყავს, ვერ ვიტყვი, რომ კითხვების ნაკლებობა შემაწუხებდა), მაგრამ არა სადღაც პიკნიკზე, არამედ, სამინისტროში, ოფიციალურ გარემოში. იმიტომ, რომ პიკნიკებს და შოკოლადების დარიგებას სხვა განზომილება შემოაქვს და, პირადად მე, მინდა, ამ განზომილებისგან თავი მაქსიმალურად შორს დავიჭირო.

საბოლოო ჯამში, შეხვედრით კმაყოფილი ვარ. აქ არ იყო არაფერი ზედმეტი, არ იყო გამაღიზიანებელი ფამილარობა (რაზეც, ზოგადად, ვჭედავ). ალბათ, ასეთი ტიპის ფორმატით, სხვა მინისტრებთან შეხვედრებზე უარს არ ვიტყოდი.

P.S. შეხვედრაზე ნიკა გილაურმა ერთი საინტერესო ფრაზა თქვა, რომელიც, რატომღაც, ზედმიწევნით დამამახსოვრდა:

"სახელმწიფომ კარგად იცის გადასახადების ამოღება. ეს არის ჩვენი ბიზნესი".
 
Powered by Blogger